Afmetingen ramen: standaardmaten, mogelijkheden & tips
Als je ramen laat vervangen, is het belangrijk om de exacte afmetingen van je ramen te bepalen. Anders krijg je last van heel wat problemen. Denk aan koudebruggen, vocht of zelfs verzakkingen. In dit artikel lees je meer over de afmetingen en standaardmaten van ramen.
- Voor raamafmetingen gelden in België geen verplichte normen, maar bij nieuwbouw moet je wel rekening houden met de EPB-eisen voor thermische isolatie en luchtdichtheid.
- Het materiaal van het kozijn is de belangrijkste factor: aluminium en staal bieden de meeste vrijheid voor grote raampartijen, terwijl standaard pvc beperktere afmetingen toelaat (max. 4 m × 2,5 m).
- De standaardmaten verschillen per type raam. Draaikiepramen en valramen zijn door hun scharnieren meer begrensd dan vaste ramen of schuiframen.
- Maatwerk is bij renovaties vrijwel altijd de beste keuze. De iets hogere kostprijs weegt ruim op tegen de risico’s van een slecht passend raam.
INHOUDSTAFEL
Wat zijn de regels voor standaard maten voor ramen?
Er zijn geen Belgische noch Europese normen die regels afdwingen wat de afmetingen van ramen betreft. Voor nieuwbouw zijn er wel normen voor thermische isolatie en luchtdichtheid.
Nieuwbouw
Bij nieuwbouw houd je rekening met de normen voor isolatie en luchtdichtheid. Die zijn geformuleerd in de Vlaamse EPB-eisen.
EPB voorschriften
In het EPB staat:
- De maximale U-waarde voor al het buitenschrijnwerk samen: 1,5 W/m²K
- De maximale U-waarde voor alle beglazing samen: 1,1 W/m²K
Hoe groter het raam, hoe meer zonlicht er binnen valt (zeker bij zuidelijk georiënteerde ramen) en hoe meer de woning opwarmt. Zeer grote, zuidelijk georiënteerde raampartijen zonder vorm van zonwering kunnen een negatieve invloed hebben op de EPB-score van het gebouw. Zonwering, in de vorm van een oversteek, screens, rolluiken of andere systemen, kan de negatieve invloed verkleinen.
Bestaande gebouwen
Ook bij de renovatie van een bestaande woning ben je vrij de afmetingen van je nieuwe ramen te kiezen. Soms is het nodig om een omgevingsvergunning aan te vragen als je bestaande raamopeningen aanpast of vergroot.
Houd ook rekening met het EPC-label van je woning. Grote, zuidelijk georiënteerde ramen zonder zonwering kunnen een negatieve invloed hebben op de EPC-score.

Standaard maten en afmetingen voor ramen in pvc, hout, aluminium en staal
Het materiaal van de raamkozijnen bepaalt grotendeels in welke afmetingen het raam uitgevoerd kan worden:
- Staal, een materiaal met een zeer grote draagkracht, biedt de meeste mogelijkheden. Omdat staal zo stevig is, zijn grote overspanningen mogelijk, zelfs met smalle raamprofielen.
- Aluminium heeft ook een zeer grote draagkracht. Omdat aluminium zo licht is (terwijl staal erg zwaar is), wordt voor glazen gevels bijvoorbeeld vaker aluminium gebruikt.
- Hoogwaardige pvc profielen met een verstevigde kern van metaal kunnen draagkracht hebben die vergelijkbaar is met die van aluminium. Zonder verstevigende kern biedt pvc de minste mogelijkheden. Het materiaal is ook stijver, waardoor grote profielen niet de norm zijn.
- Ook met hout is heel veel mogelijk. De precieze maximale afmetingen hangen sterk af van onder meer de houtsoort en de dikte van de profielen.
Voor vaste ramen mag je uitgaan van de volgende afmetingen:
| Materiaal raamprofiel | Mogelijkheden afmetingen |
|---|---|
| Pvc | Tot 4 meter breed en 2,5 meter hoog Breedte maximaal 25% groter dan de hoogte |
| Verstevigd pvc profiel | Tot 6,5 meter breed en 2,6 meter hoog |
| Aluminium | Hoge mate van maatwerk Zeer grote ramen en glazen gevels mogelijk |
| Hout | Hoge mate van maatwerk Sterk afhankelijk van houtsoort en profielconstructie |
| Staal | Hoge mate van maatwerk Zeer grote raampartijen mogelijk |
De dikte van de profielen en de profielconstructie spelen, net als het gewicht van de beglazing, een grote rol in het bepalen van de mogelijkheden wat de afmetingen van de ramen betreft. Houd ook rekening met de muurconstructie. Ramen in dragende wanden moeten voorzien worden van een latei.
De mogelijke afmetingen verschillen ook van fabrikant tot fabrikant. Niet elke raamfabrikant produceert ramen in een bepaald materiaal in dezelfde standaardmaten. Informeer je naar de mogelijkheden bij erkende ramenzetters in je buurt. Dat doe je snel, eenvoudig en geheel vrijblijvend via het offerteformulier onderaan deze pagina.
Standaard maten per type raam
Naast het materiaal van de raamkozijnen, speelt ook het type raam een belangrijke rol in de mogelijke afmetingen. Ook daar verschillen de opties van fabrikant tot fabrikant, en biedt maatwerk de meeste mogelijkheden. Onderstaande tabel geeft je een beeld van de range van standaardmaten voor vaste ramen, draaikiep-, schuif- en valramen:
| Type raam | Standaard breedte | Standaard hoogte |
|---|---|---|
| Vast raam | 50 – 170 centimeter | 50 – 210 centimeter |
| Schuifraam | 180 – 220 centimeter | 210 – 220 centimeter |
| Draaikiepraam | 60 – 130 centimeter | 80 – 120 centimeter |
| Valraam | 60 – 100 centimeter | 40 – 100 centimeter |
Vaste ramen en schuiframen bieden de meeste afmetingsmogelijkheden. Bij draaikiepramen en valramen is de belasting van de scharnieren een belangrijke begrenzende factor.
Afmetingen van een raam bepalen
Bij voorkeur laat je de ramenzetters de ramen opmeten. Wil je zelf een eerste prijsraming maken of zelf ramen plaatsen en bestellen? Dan ga je als volgt te werk:
Hoe breed en hoog is de opening voor het raam?
Om de afmetingen van de raamopening op te nemen, meet je de breedte en hoogte op verschillende punten, bij voorkeur minstens 3. Ga, als je zelf ramen bestelt, uit van de kleinst gemeten maten.
Hoe groot moet het raam zijn?
Het raam, inclusief raamkozijn, moet meestal iets kleiner zijn dan de raamopening. Ramenzetters spreken van dagmaten (afmetingen van de raamopening) en buitenwerkse maten (afmetingen van het kozijn).
- Plaatsing tussen de muren (bij volle muren en systeembouw)? Dan verminder je de breedte met 1 centimeter voor de stelruimte.
- Plaatsing achter de buitenmuur (bij spouwmuur)? Tel dan 5 centimeter op bij de dagmaten om te verzekeren dat het raam overlapt met de buitenmuur.
Wat zijn de dagmaten van een raam?
De dagmaten zijn de breedte en hoogte van de raamopening (de opening in de muur waarin het kozijn wordt geplaatst). Die meet je van muurrand tot muurrand.
De buitenwerkse maten zijn de breedte en hoogte van het kozijn. Die meet je van de buitenkant van de ene profielrand tot de buitenkant van de andere profielrand.
De stelruimte is de marge tussen het kozijn en de raamopening. Daarin komen de montagestukken en het isolatiemateriaal.
Standaard maat versus maatwerk raam
Bij ramen is maatwerk eigenlijk de norm, zeker bij renovaties waarbij oude ramen vervangen worden. Maatwerk ramen zijn in de praktijk wat duurder dan ramen in standaard maten, maar die extra kosten wegen niet op tegen de grote risico’s die gepaard gaan met de plaatsing van ramen van de verkeerde afmetingen.
Het enige echte nadeel van maatwerk is de langere levertijd: het kan even duren voor de fabrikant jouw ramen op maat gemaakt heeft.
Een raam in standaardmaten laten plaatsen, is geen goed idee als die maten niet goed overeenkomen met de afmetingen van de raamopening. Verzakkingen, vocht- en isolatieproblemen zijn een reëel en groot risico.
Is het verschil tussen de standaardmaat en je raamopening kleiner dan 15 millimeter? Dan is het soms wel nog mogelijk om de stelruimte op een bouwkundig correcte, lucht- en vochtdichte manier te overbruggen. Bespreek de mogelijkheden met een erkend ramenzetter of schrijnwerker.

Nieuwe ramen laten plaatsen? Vergelijk gratis en vrijblijvende offertes op maat
Schakel een professioneel ramenzetter in voor het opmeten, plaatsen en afwerken van je nieuwe ramen. Via onderstaand offerteformulier deel jij jouw aanvraag snel en eenvoudig met erkende ramenzetters die actief zijn in jouw regio. Win advies in, vergelijk gratis en vrijblijvende offertes op maat en vind de juiste ramenzetter voor jouw project.
Veelgestelde vragen
Wat zijn standaard afmetingen voor een schuifraam?
Hoe breed is een dubbel raam?
Zijn ramen en deuren op maat duurder?
Lees ook